Jeszcze kilka lat temu Litwa rzadko pojawiała się na kulinarnej mapie Europy. Dziś mówi się o niej coraz częściej nie tylko za sprawą przewodnika Michelin, ale również pierwszej oceny Falstaff oraz udziału litewskich szefów kuchni w najważniejszych międzynarodowych konkursach. To efekt zmian, które od kilku lat konsekwentnie budują nową pozycję kraju jako kierunku gastronomicznego.

Coraz mocniejsza pozycja w przewodniku Michelin
Trzecia edycja przewodnika Michelin pokazuje, jak dynamicznie rozwija się litewska scena kulinarna. W tegorocznej selekcji znalazły się 44 restauracje, o siedem więcej niż przed rokiem.
Gwiazdkami Michelin wyróżniono restauracje Deep Roots, Red Brick, Demo, Džiaugsmas i Nineteen18. Kolejnych osiem lokali otrzymało wyróżnienie Bib Gourmand, przyznawane restauracjom oferującym doskonałą jakość w rozsądnej cenie, a lista restauracji rekomendowanych przez Michelin liczy już 31 adresów.
Przyznano także nagrody indywidualne. Tytuł Młodego Szefa Kuchni otrzymał Ignas Damanskas z restauracji Red Brick, nagrodę dla najlepszego sommeliera zdobył Ignatij Semionov z Saint-Malo, wyróżnienie za najwyższy poziom obsługi trafiło do Pauliusa Žekonisa z Nüman, natomiast tytuł Otwarcia Roku otrzymali Rokas Vasiliauskas i restauracja SIJA.
– Litewska gastronomia od kilku lat przeżywa prawdziwy przełom. Trzecia edycja przewodnika Michelin potwierdza, że talent i kunszt naszych szefów kuchni odpowiadają najwyższym międzynarodowym standardom. To nie tylko sukces restauracji, ale również impuls dla rozwoju turystyki kulinarnej i całej gospodarki – mówi Edvinas Grikšas, minister gospodarki i innowacji Litwy.

Michelin zmienił więcej niż rankingi
Zdaniem przedstawicieli branży gastronomicznej obecność Michelin wpłynęła nie tylko na rozpoznawalność Litwy za granicą, ale także na sposób, w jaki lokalna scena gastronomiczna postrzega własny potencjał.
– Jeszcze przed pojawieniem się Michelin wiele litewskich restauracji prezentowało bardzo wysoki poziom. Obecność przewodnika dała nam jednak pewność, że możemy skutecznie konkurować z najlepszymi restauracjami w Europie – mówi Gaspar Jonas Fernandes, założyciel restauracji Gaspar’s, dwukrotnie wyróżnionej Bib Gourmand.
Korzyści odczuwają również restauracje poza Wilnem.
– Obecność w przewodniku wyraźnie zwiększyła zainteresowanie zarówno zagranicznych gości, jak i samych Litwinów. Restauracje zaczęły pojawiać się w codziennych rozmowach, a coraz więcej osób planuje podróże właśnie z myślą o gastronomii – dodaje Gražvydas Tamkevičius, szef kuchni restauracji Monai w Kłajpedzie.
Doceniona także przez Falstaff
Międzynarodowe uznanie nie kończy się na Michelin. W tym roku Litwa po raz pierwszy została oceniona przez Falstaff – jeden z najbardziej wpływowych europejskich magazynów poświęconych gastronomii, winu i podróżom.
Podczas pierwszej edycji Falstaff Nordics Awards Gaspar Jonas Fernandes został uznany za najlepszego szefa kuchni Litwy, natomiast Martynas Pravilonis z restauracji HeJi otrzymał tytuł najlepszego sommeliera. Wśród najwyżej ocenionych restauracji znalazły się Demo, ELĒNO by Martyn Meid, Gaspar’s i HeJi, które zdobyły po 95 punktów.
Falstaff ocenił również restauracje poza Wilnem, pokazując różnorodność litewskiej sceny kulinarnej. Oprócz przewodnika restauracyjnego opublikował także pierwszy przewodnik po litewskich kawiarniach.
– Od ponad 40 lat obserwujemy rozwój europejskiej gastronomii. Litwa imponuje energią, kreatywnością i umiejętnością budowania własnej kulinarnej tożsamości. To kraj, który z powodzeniem dołączył do nordyckiej sceny gastronomicznej, zachowując jednocześnie autentyczność i lokalny charakter – mówi Tove Oskarsson Henckel, redaktor naczelna Falstaff Nordics.

Kuchnia oparta na lokalności
Rosnące uznanie idzie w parze z wyraźnie kształtującą się tożsamością litewskiej kuchni. Szefowie kuchni coraz częściej sięgają po sezonowe produkty, lokalnych producentów oraz nowoczesne interpretacje tradycyjnych receptur.
– Goście restauracji coraz bardziej cenią autentyczność. Chcą wiedzieć, skąd pochodzą składniki, kto stoi za daniem i jaką historię ono opowiada – podkreśla Fernandes.
Coraz mocniejsza pozycja na światowej scenie
Pozycję Litwy wzmacnia również obecność podczas najważniejszych wydarzeń branżowych. W 2024 roku Wilno było gospodarzem Bocuse d’Or Europe, a w tym roku litewska reprezentacja po raz pierwszy w historii wystąpiła w światowym finale Bocuse d’Or.
– To wyjątkowy rok dla litewskiej gastronomii. Uznanie Michelin, debiut w Falstaff, udział w światowym finale Bocuse d’Or oraz organizacja Baltic Gastro Summit pokazują, że Litwa staje się jednym z najciekawszych miejsc na kulinarnej mapie Europy – podsumowuje Olga Gončarova, dyrektor zarządzająca Lithuania Travel.
oprac. H.Handkowska
źródło: materiały prasowe